Επαναπατρίζονται αργυρά νομίσματα της Ρόδου, από τις ΗΠΑ, παραδόθηκαν στην Λίνα Μενδώνη στην Ουάσιγκτον

Ξεχωρίζει ένα μαρμάρινο ακέφαλο άγαλμα του Ασκληπιού, τύπου Επιδαύρου, εξαιρετικής ποιότητας

Eίκοσι έξι αρχαία αντικείμενα ελληνικής προέλευσης επαναπατρίζονται από τις ΗΠΑ καθώς παραδόθηκαν στην υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, σε ειδική τελετή που πραγματοποιήθηκε στην Πρεσβεία της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον.

Πρόκειται για ένα μαρμάρινο ακέφαλο άγαλμα του Ασκληπιού, τύπου Επιδαύρου, εξαιρετικής ποιότητας, είκοσι πέντε αρχαία ελληνικά νομίσματα, μεταξύ των οποίων και αργυρά νομίσματα της Ρόδου, δύο σπάνια νομίσματα του 4ου αι. π.Χ., ένα χάλκινο νόμισμα της Μακεδονίας, με κεφαλή Περσεφόνης και παράσταση ύδρας, καθώς και ένας χρυσός στατήρας της Λαμψάκου της Μυσίας, με κεφαλή Ηρακλή και ημίτομο Πηγάσου. Τα δύο νομίσματα συνδέονται με υπόθεση διεθνούς κυκλώματος αρχαιοκαπηλίας και επαναπατρίστηκαν κατόπιν συνεργασίας των ελληνικών και αμερικανικών αρχών, με τη συνδρομή της Interpol.

Ανάμεσα στα παραδοθέντα ήταν, επίσης, 12 αρχαία αντικείμενα ελληνικής προέλευσης, τα οποία παραδόθηκαν, οικειοθελώς, από ιδιώτες. Τα αντικείμενα περιλαμβάνουν πήλινα ειδώλια, αγγεία της αρχαϊκής και κλασικής περιόδου, καθώς και λίθινα θραύσματα.

Με τον νέο αυτό επαναναπατρισμό προστίθεται μία ακόμη σελίδα στο βιβλίο της στενής συνεργασία της χ΄ψρας μας με τις ΗΠΑ στον στους τομείς της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς και της καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων και πολιτιστικών αγαθών.

«Νιώθω ιδιαίτερη χαρά που βρίσκομαι ανάμεσα σε συμμάχους, συνοδοιπόρους και αφοσιωμένους φίλους στον ελληνικό πολιτισμό που συμβάλλουν αποφασιστικά στον αγώνα της πατρίδας μου για την αντιμετώπιση της αρχαιοκαπηλίας, που συνιστά έγκλημα κατά της ανθρωπότητας και της πολιτιστικής κληρονομιάς της. Αποτελεί μία ουσιαστική δικαίωση των προσπαθειών του Υπουργείου Πολιτισμού της Ελληνικής Δημοκρατίας στην καταπολέμηση των εγκλημάτων της παράνομης διακίνησης των πολιτιστικών αγαθών» δήλωσε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και δήλωσε: «Σήμερα, χάρη στο Μνημόνιο Κατανόησης ανάμεσα στην Ελλάδα και τις Ηνωμένες Πολιτείες, παραλαμβάνουμε σημαντικές αρχαιότητες που επαναπατρίζονται, επειδή το θεσμικό κείμενο αποτελεί ένα αποτελεσματικό εργαλείο στη διμερή μας συνεργασία. Η συμβολή των αμερικανικών αρχών υπήρξε καθοριστική. Μέσω της εφαρμογής του Μνημονίου, κατέστη δυνατός ο εντοπισμός, η κατάσχεση και η επιστροφή των αρχαιοτήτων στη χώρα προέλευσής τους. Η Ελλάδα παραμένει σταθερά προσηλωμένη, με συνεχή έρευνα, συνέπεια και μέθοδο, στην προστασία και τον επαναπατρισμό του πολιτιστικού της αποθέματος, αξιοποιώντας κάθε πρόσφορο μέσο. Αποδίδουμε ιδιαίτερη σημασία στις διεθνείς συνεργασίες μας , ιδιαίτερα με τις Ηνωμένες Πολιτείες, που αποτελούν μια τεράστια αγορά τέχνης. Εργαζόμαστε, από κοινού, για την ανανέωση και την περαιτέρω ενίσχυση του Μνημονίου, ώστε να συνεχιστεί και να διευρυνθεί η συνεργασία μας. Επιστρέφουμε στην πατρίδα έχοντας στις αποσκευές μας φορτίο βαρύ. Ένα φορτίο που δεν μετριέται με ζυγαριά, αλλά με μνήμη και ιστορία. Η Ελλάδα θα εξακολουθήσει να εργάζεται με πίστη, αφοσίωση, μεθοδικότητα και υπευθυνότητα, ως θεματοφύλακας της πολιτιστικής της κληρονομιάς, η οποία δεν αφορά μόνο στους Έλληνες αλλά ολόκληρη την ανθρωπότητα».

Ο Πρέσβης της Ελληνικής Δημοκρατίας, στην Ουάσιγκτον, Αντώνης Αλεξανδρίδης, σημείωσε: «Αυτός ο επαναπατρισμός αποτελεί μια διακριτική αλλά ισχυρή νίκη του δικαίου, της επιστημονικής έρευνας και της ηθικής σαφήνειας, έναντι των δυνάμεων που επιδιώκουν να κατακερματίσουν το παρελθόν. Είναι το αποτέλεσμα της υποδειγματικής συνεργασίας μεταξύ της Ελλάδας και των Ηνωμένων Πολιτειών – δύο εθνών που συνδέονται όχι μόνο με συμμαχία, αλλά και με έναν κοινό σεβασμό για την ιστορία, τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου».

«Οι αρχαιότητες αυτές δεν επιστρέφουν τυχαία στην πατρίδα τους. Η ανάκτησή τους αποδεικνύει τη δύναμη της διεθνούς συνεργασίας στην καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων» υπογράμμισε η αναπληρώτρια υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ για Θέματα Παιδείας και Πολιτισμού Sherry Keneson Hall ενώ ο αναπληρωτής διευθυντής της ICE Charles Wall, ευχαρίστησε όλους τους διαυπηρεσιακούς εταίρους στην Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας των Συνόρων, στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και στο FBI, που συνεργάστηκαν για να διασφαλίσουν αυτά τα αρχαιολογικά ευρήματα..

Επαφές στο State Department

Νωρίτερα, η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη είχε συνάντηση εργασίας με την Αναπληρώτρια Υφυπουργό Εξωτερικών για Θέματα Παιδείας και Πολιτισμού Sherry Keneson Hall, στο State Department. Στο επίκεντρο της συζήτησης ήταν η ανανέωση του Μνημονίου Κατανόησης και του Σχεδίου Δράσης για την επιβολή των εισαγωγικών περιορισμών, σε κατηγορίες αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού της Ελληνικής Δημοκρατίας, που χρονολογούνται έως το 1830. Η υπογραφή του νέου πλαισίου έχει προγραμματιστεί για τον Σεπτέμβριο 2026, όταν θα έχουν ολοκληρωθεί οι εσωτερικές θεσμικές διαδικασίες και στις δύο χώρες. Παράλληλα, συζητήθηκαν οι ελληνικές πολιτιστικές δράσεις που θα ενταχθούν στο πλαίσιο των εορτασμών για τα 250 χρόνια από την Ανεξαρτησία των ΗΠΑ. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται έκθεση για την αρχαία ελληνική δημοκρατία, στο Μουσείο του Παρθενώνα, στο Nashville του Tennessee και η έκθεση ενός Κούρου, στο Καπιτώλιο ή στην Εθνική Πινακοθήκη της Ουάσιγκτον.

Κατά τη συζήτηση για την επικείμενη διοργάνωση στην Ελλάδα του 5ου σεμιναρίου «Cultural Heritage School», εντός του 2027, οι δύο πλευρές εξήραν την επιτυχία του συνολικού προγράμματος, που συνδιοργανώνεται από το Ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού, το State Department, την Αμερικανική Πρεσβεία στην Αθήνα και το ICOM, με αντικείμενο την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς από την κλιματική αλλαγή και την παράνομη διακίνηση. Συμμετέχουν ειδικοί επιστήμονες, υψηλού επιπέδου από τις δύο χώρες, αλλά και από τις χώρες των Βαλκανίων και της Νοτιονατολικής Ευρώπης.

Η Λίνα Μενδώνη αναφέρθηκε και στα επικείμενα εγκαίνια του Μουσείου που είναι αφιερωμένο στην αρχαία Σπάρτη, τον Σεπτέμβριο, σε συνεργασία του Υπουργείου Πολιτισμού της Ελλάδας και του Πανεπιστήμιου του Κονέκτικατ. Ετοιμάζονται δυο ακόμη σημαντικές ελληνικές εκθέσεις: Η πρώτη, στην Ουάσιγκτον, στο Μουσείο της Βίβλου, τον προσεχή Νοέμβριο, με την έκθεση βυζαντινών εικόνων, από την Πάτμο και τη Θεσσαλονίκη. Η δεύτερη, στο Μουσείο Getty, του Λος Άντζελες, στο πλαίσιο των Ολυμπιακών Αγώνων, του 2028.

Η Λίνα Μενδώνη με τον Γενικό Διευθυντή του Μουσείου της Βίβλου Carlos Campo
Μουσείο της Βίβλου

Τη Λίνα Μενδώνη υποδέχθηκε στο Μουσείο της Βίβλου, στην Ουάσιγκτον, ο Γενικός Διευθυντής του, Carlos Campo. Πρόκειται για έναν από τους πλέον σύγχρονους πολιτιστικούς οργανισμούς, αφιερωμένος στην ιστορία, τη διάδοση και την πολιτιστική επιρροή της Βίβλου, μέσα από διαδραστικές εκθέσεις και σύγχρονες μουσειολογικές πρακτικές. Η Υπουργός κατά τη συζήτηση με τον Γενικό Διευθυντή του Μουσείου Carlos Campo, τον Διευθυντή των Συλλογών Anthony Schmidt και τον επιμελητή Brian Hyland αναφέρθηκε διεξοδικά στην επικείμενη διοργάνωση της έκθεσης «Revealing the Hidden: Byzantine Icons from Thessaloniki and Patmos», η οποία τελεί υπό την αιγίδα του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου.Κατά τη συζήτηση τέθηκε το θέμα της σταθερής συνεργασίας, μέσω θεσμοθέτησης Μνημονίου συνεργασίας ανάμεσα στο Μουσείο της Βίβλου και τα Βυζαντινά Μουσεία της Ελλάδας, με στόχο τη διεθνή προβολή του Βυζαντίου και του Βυζαντινού Πολιτισμού.