Προτάσεις της Λαϊκής Συσπείρωσης για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο της Ρόδου

Συνάντηση με τον δήμαρχο και τον αντιδήμαρχο κ. Χαλκιά Κ. είχε την Τετάρτη, αντιπροσωπεία της Λαϊκής Συσπείρωσης με επικεφαλής τον δημοτικό σύμβουλο Τάκη Πότσο για το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο (Τ.Π.Σ.) της Ρόδου. Η Λαϊκή Συσπείρωση έθεσε υπόψη της δημοτικής αρχής τις παρακάτω απόψεις και προτάσεις για το Τ.Π.Σ.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ

 ΤΟΥ ΤΟΠΙΚΟΥ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ της ΡΟΔΟΥ

Έχει περάσει ενάμιση χρόνος από την παρουσίαση των προδιαγραφών του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου  (ΤΠΣ) στο Δημοτικό Συμβούλιο και δεν έχουμε καμία ουσιαστική ενημέρωση για την πορεία του.

Με δεδομένο το σχεδιασμό που μας είχε ανακοινωθεί ότι το Μάη του 2026 θα εκδοθεί το σχετικό Π.Δ. θεσμοθέτησής του, τους προσανατολισμούς που είχε θέσει το αστικό κράτος για την υλοποίησή του, η καταγγελία,  την οποίαν είχαμε εκφράσει ότι το ΤΠΣ έρχεται να θεσμοθετήσει την πολιτική γής, Fastrack, με βάση τα συμφέροντα των οικονομικών ομίλων και όχι του λαού, επαληθεύεται.

Η Λαϊκή Συσπείρωση και στην τοποθέτησή της στο Δημοτικό Συμβούλιο και στην ανακοίνωσή της, την οποίαν διαβίβασε στην Επιτροπή Ελέγχου, έβαζε συγκεκριμένα ζητήματα τα οποία αφορούν τις λαϊκές ανάγκες και τα οποία έπρεπε να αντιμετωπιστούν από το ΤΠΣ.

Επανερχόμαστε με τους βασικούς άξονες που βάλαμε για το ΤΠΣ:

1. Να διασφαλίζει την προστασία και την ανάδειξη του φυσικού, δομημένου και πολιτιστικού περιβάλλοντος. Να θεσμοθετεί μέτρα προστασίας των φυσικών πόρων όπως το νερό, τη θάλασσα, τις ακτές, τα δάση, τη χλωρίδα και την πανίδα. Να προστατεύει τις περιοχές Natura, να απαγορεύει τα αιολικά πάρκα είτε στη στεριά είτε στη θάλασσα τα οποία προσβάλουν το περιβάλλον, χωρίς να προσφέρουν φθηνή ενέργεια για το λαό. Να προστατεύει την πολιτιστική κληρονομιά από τα ιδιωτικά συμφέροντα και τις επιχειρηματικές δραστηριότητες.
2. Να εξασφαλίζει την επέκταση και όχι την παραπέρα συρρίκνωση του πρωτογενούς τομέα με όλες τις απαραίτητες υποδομές, νερό, φράγματα, δίκτυα.
3. Να προβλέπει τις υποδομές που θα καλύπτουν τις πραγματικές λαϊκές ανάγκες, σχολεία, υγεία,  χώρους άθλησης, χώρους για πολιτιστικές δραστηριότητες, πάρκα για αναψυχή, αντιπλημμυρικά έργα, αντισεισμική θωράκιση, αντιπυρική προστασία, δρόμους ασφαλείς, χώρους στάθμευσης. Να οριοθετεί τα ρέματα.
4. Να αξιοποιεί τη γη για τη δημιουργία λαϊκής στέγης μακριά από μεγάλες επιχειρηματικές δραστηριότητες με ΣΔΙΤ.
5. Να αξιοποιεί τη γη για την κατασκευή των απαραίτητων κοινωνικών υποδομών όπως οι δομές Υγείας, των απαραίτητων τεχνικών έργων και υποδομών όπως τα έργα ύδρευσης – αποχέτευσης, οι λιμενικές εγκαταστάσεις, για ασφαλή ακτοπλοϊκή συγκοινωνία.
6. Να διασφαλίζει τους χώρους εναπόθεσης των απορριμμάτων, μετά από διαλογή στην πηγή παίρνοντας υπόψη τις πραγματικές ανάγκες και όχι τα συμφέροντα των εταιρειών ιδιωτικοποίησης.
7. Επί πλέον αυτών και με βάση τις γενικότερες εξελίξεις,  να αποκλείει χωρομετρήσεις, κατασκευές, υποδομές, οι οποίες θα εντάσσονται στην πολεμική  οικονομία της ΕΕ, του ΝΑΤΟ και των Ελληνικών κυβερνήσεων.

Στα πλαίσια αυτά:

• Επειδή υπάρχουν οικισμοί στο νησί της Ρόδου οι οποίοι δεν έχουν οριοθετηθεί, θα πρέπει μέσω του ΤΠΣ να οροθετηθούν, παίρνοντας σοβαρά υπόψη τις οικιστικές πιέσεις, για να υπάρχει σχέδιο στη δόμηση και επέκτασή τους.
• Ιδιαίτερες περιπτώσεις όπως τα «Στεγνά» μπορούν να αντιμετωπιστούν με οριοθέτηση, εξασφάλιση των ιδιοκτησιών και σχέδιο Πόλης.
• Με βάσει τις οριοθετήσεις των οικισμών με την απόφαση Νομάρχη του 1985, έχουν γίνει μεταβιβάσεις, τεμαχισμοί, αγορές, ο κόσμος πληρώνει ΕΝΦΙΑ, όλ΄αυτά τα χρόνια, έχει κάνει σχέδια για τα οικόπεδά του ως εντός οικισμού και θα πρέπει να διατηρηθούν και να επικαιροποιηθούν.
• Πάνω από 25 χρόνια παραμένουν σχέδια πόλης τα οποία εκπονήθηκαν και θεσμοθετήθηκαν με το ν. 1337/83, στα οποία δεν έχουν  ολοκληρωθεί οι προβλεπόμενες Πράξεις Εφαρμογής, με αποτέλεσμα μιας χωρίς προηγούμενο ταλαιπωρίας των κατοίκων όπως Παραδείσι, Θεολόγος, Απολακκιά, Καλυθιές, Κάλαθος.
• Πράξεις εφαρμογής οι οποίες έχουν ολοκληρωθεί παραμένουν στο ντουλάπι (Σορωνή, Μάσσαρι) χωρίς μεταγραφή στο κτηματολόγιο με αποτέλεσμα μια απίστευτης ταλαιπωρίας των ιδιοκτητών.
• Στην ίδια κατάσταση είναι και ο αναδασμός Απολακκιάς, ο οποίος παραμένει αμετάγραφος από το έτος 2004.
• Να ολοκληρωθούν τα σχέδια πόλης με βάση και τις προτάσεις και τις ενστάσεις των κατοίκων όπως Κρεμαστής και Αρχαγγέλου τα οποία παρέμειναν στην Α΄ ή Β΄ φάση.
• Εως την θεσμοθέτηση των νέων Σχεδίων Πόλης να μπορούν να εκδίδονται άδειες πέραν από την αναστολή για τα υπαρκτά όρια της δομημένης περιοχής και να μην περιορίζονται κατά το δοκούν.
• Να εκπονηθούν  σχέδια πόλης σε όλους του οικισμούς που δεν υπάρχουν.
• Στα Σχέδια Πόλης που έχουν θεσμοθετηθεί, όπως Παραδείσι, Σορωνή κλπ  παρατηρείται, μια αστοχία στους όρους δόμησης με αποτέλεσμα οικόπεδα εντός  των οικισμών και των σχεδίων να μην είναι άρτια. Για παράδειγμα εντός συνεκτικού τμήματος του οικισμού, οικόπεδο 150,00τ.μ. να κτίζεται και οικόπεδο 280,00τ.μ. να είναι μη άρτιο, όπως επίσης να μην μπορούν να κτιστούν οικόπεδα λόγω αρτιότητας, στα οποία υπήρχαν κατοικίες τουλάχιστον από το 1930 και οι οποίες κατέρρευσαν.

Η κατάσταση αυτή δημιουργεί επιπρόσθετα προβλήματα στους κατοίκους, τους οποίους η νομοθεσία οδηγεί σε πολυδάπανες ενέργειες ή τους αναγκάζει να εγκαταλείψουν την πρόθεσή τους για να κτίσουν την κατοικίας τους.

Μέσω του ΤΠΣ άμεσα να προβλεφθεί ότι οικόπεδα εντός σχεδίου πόλης, εντός του συνεκτικού τμήματος του οικισμού τα οποία δημιουργήθηκαν πριν από τη θεσμοθέτηση του ΣΠ  είναι άρτια και οικοδομήσιμα με το εμβαδόν που έχουν.

Επίσης σε περίπτωση που στην Πράξη Εφαρμογής, η οποία έχει κυρωθεί, παρουσιάζεται αντίστοιχο πρόβλημα το οικόπεδο να είναι κατά παρέκκλιση άρτιο και οικοδομήσιμο.

• Να λυθούν τα προβλήματα του ΓΠΣ του πρώην Δήμου Πεταλούδων όπως αυτό με τις χρησικτησίες και να διευκρινιστεί, ότι η θεσμοθέτησή του δε επηρεάζει πρώην όμορους Δήμους.
• Να προβλεφθούν όλα τα ζητήματα που σχετίζονται με την μετάβαση του κτηματολογίου Ρόδου στο Ελληνικό Κτηματολόγιο σε σχέση με την αρτιότητα των οικοπέδων που θα απομειωθούν σε εμβαδόν.
• Με μέριμνα του κεντρικού κράτους ταυτόχρονα με τα σχέδια πόλης στους οικισμούς να γίνουν και οι οριοθετήσεις των ρεμάτων εντός των οικισμών και να διατεθούν τα αντίστοιχα κονδύλια για την κατασκευή των απαραίτητων τεχνικών έργων.
• Στην κατεύθυνση αυτή να γίνει και η οριοθέτηση του ρέματος στην Απολακκιά που επηρεάζει το σχέδιο πόλης και την πράξη εφαρμογής.
• Επειδή δημιουργείται πρόβλημα στην οικοδομησιμότητα των οικοπέδων μετά την σχετική απόφαση του Συμβουλίου Επικρατείας εάν δεν έχουν πρόσωπο σε αναγνωρισμένη οδό να υπάρξει μέριμνα σε πρώτη φάση για την θεσμοθέτηση των οδών που υπάρχουν στους κτηματολογικούς χάρτες του κτηματολογίου Ρόδου και  ειδική αναφορά στις «Μουλλατιέρες».
•  Παλιές εθνικές  οδοί όπως Τσαμπίκα, Αρχάγγελος, Μαλώνα, Μάσσαρι να χαρακτηριστούν ώς δημοτικοί, διότι με τον χαρακτηρισμό που έχουν σήμερα η οικοδομική γραμμή πηγαίνει στα 45,00 μέτρα από τον άξονα της οδού.
• Να χαρακτηριστούν οι νέοι οδοί (επαρχιακοί) οι οποίοι δεν είναι χαρακτηρισμένοι.
• Οι χωροθετήσεις βιολογικών καθαρισμών να λαμβάνουν υπόψη τους όχι μόνο το ιδιοκτησιακό (πχ δημόσιο) αλλά και την περιοχή εάν υπάρχει ειδικός χαρακτηρισμός πχ να είναι NATURA, να αποφεύγουν εθνικές οδούς οικισμούς, τους ενεργούς υδροφόρους ορίζοντες, αντλήσεις για ύδρευση κλπ.
• Να ληφθούν συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την αντιμετώπιση των διαβρώσεων  των ακτών της δυτικής πλευράς της Ρόδου, να προχωρήσουν και οι χρηματοδοτήσεις για έργα.
• Να υπάρξουν δεσμεύσεις  οι οποίες να καλύπτουν τις σύγχρονες ανάγκες, ώστε να αποφευχθούν τα γκέτο των εργατικών κατοικιών, των ΣΔΙΤ, τα οποία έχει ανάγκη σήμερα το κεφάλαιο.    
• Να απαγορευτούν τα πολυώροφα κτήρια και ειδικότερα στα παραλιακά μέτωπα, οι μεγάλοι συντελεστές δόμησης που αποτελούν εξαίρεση από τον κανόνα και δεν εναρμονίζονται με το περιβάλλον.
• Η χωροθέτηση των νέων οδών, να παίρνει υπόψη της τις ανάγκες των ασφαλών μετακινήσεων των εργαζομένων και των επισκεπτών, τις επεκτάσεις των Σ.Π. (πχ περιμετρικός Ρόδου), τις θέσεις στάθμευσης, τη σωστή λειτουργία των χρήσεων και να συνδέονται με ασφάλεια με τα υπάρχοντα οδικά δίκτυα.
• Να προβλεφθούν οι επεκτάσεις της πόλης της Ρόδου και των μεγάλων οικισμών (Ιαλυσός, Αφάντου, Αρχαγγέλου), να εξασφαλιστούν περιμετρικοί χώροι στάθμευσης και δημόσια επαρκής συγκοινωνία, ιδιαίτερα στην πόλη της Ρόδου. 

Βέβαια η αντιμετώπιση αυτών των επί μέρους προβλημάτων  δεν λύνει τα βασικά ζητήματα όπως της λαϊκής στέγης, του περιβάλλοντος δομημένου και αδόμητου, της γης, ώστε  να μην είναι εμπόρευμα, τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων.

Η οργάνωση του σημερινού συστήματος είναι στα πλαίσια της εξυπηρέτησης των κερδών των  μεγάλων συμφερόντων. Κατά τα άλλα κυριαρχεί η αναρχία των συμφερόντων των επιχειρηματικών ομίλων.

Μόνο ο κεντρικός σχεδιασμός, η κεντρική οργάνωση σε ένα σύστημα που θα έχει στο κέντρο τον άνθρωπο και όχι τα υπερκέρδη μπορεί να δώσει πραγματικές ανθρώπινες λύσεις.

Ρόδος 26-02-2026