Σε φάση επιφυλακής βρίσκεται η εγχώρια τουριστική αγορά, καθώς η ένταση στη Μέση Ανατολή και οι εξελίξεις στο Ιράν επαναφέρουν ανησυχίες για το ενεργειακό κόστος, τις αερομεταφορές και τη συνολική καταναλωτική συμπεριφορά των ταξιδιωτών. Παράλληλα, φορείς του κλάδου τηρούν στάση αναμονής, εκτιμώντας ότι ασφαλέστερα συμπεράσματα θα εξαχθούν μετά τη διεθνή τουριστική έκθεση ITB στο Βερολίνο.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Aldemar, σντιπρόεδρος του HAPCO, αντιπρόεδρος της ΕΕΝΕ και μέλος ΔΣ του Ελληνοαμερικανικού Επιμελητηρίου Αλέξανδρος Αγγελόπουλος, επισημαίνει στο Tornos News ότι η «η ευκολία με την οποία πανηγυρίζουν σε αυτήν τη χώρα με ξεπερνάει. Δεν πιστεύω ότι η κρίση θα διαρκέσει. Αλλά, το νου μας στην τιμή του πετρελαίου τώρα και στα γενικότερα απόνερα».
Ο ίδιος εξηγεί ότι οι αεροπορικές εταιρείες που έχουν κάνει hedging στα καύσιμά τους θα μπορέσουν να ξεπεράσουν σημαντικό μέρος μιας ενδεχόμενης πετρελαϊκής κρίσης, ωστόσο «τα ξενοδοχεία θα έχουν σημαντικά αυξημένο κόστος ενέργειας».
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι η αύξηση του κόστους ζωής θα επηρεάσει άμεσα τη συμπεριφορά των ταξιδιωτών, τονίζοντας πως «η ζωή του μέσου επισκέπτη μας θα γίνει και πάλι ακριβότερη». Στα θετικά στοιχεία καταγράφει το γεγονός ότι η τουριστική περίοδος απέχει χρονικά, ενώ «η Ευρώπη έχει μείνει εκτός της διαμάχης».
Ο κ. Αγγελόπουλος υπενθυμίζει επίσης την ευαισθησία του τουρισμού στις γεωπολιτικές εξελίξεις, επισημαίνοντας ότι «ο τουρισμός στην Αμερική πάει από το καλό στο χειρότερο, ως παγκόσμια αντίδραση στη στάση της αμερικανικής ηγεσίας. 41 δισ. δολάρια έχουν χαθεί μόνο το πρώτο οκτάμηνο», στοιχείο που αναδεικνύει την ευαλωτότητα της διεθνούς ταξιδιωτικής δραστηριότητας σε περιόδους αβεβαιότητας.
Στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι, εφόσον υπάρξει γρήγορη αποκλιμάκωση, οι επιπτώσεις θα περιοριστούν κυρίως στο κόστος λειτουργίας και όχι στη ζήτηση. Στον αντίποδα, παρατεταμένη ένταση θα μπορούσε να επηρεάσει τις τιμές καυσίμων, τα αεροπορικά κόστη και κατ’ επέκταση τις ταξιδιωτικές αποφάσεις.
Σε τούτο το σημείο να τονιστεί ότι η ITB Berlin αναμένεται να αποτελέσει κρίσιμο βαρόμετρο για τη διεθνή ζήτηση και την ψυχολογία της αγοράς. Οι πρώτες αντιδράσεις των tour operators και των αεροπορικών εταιρειών θα αποτυπώσουν εάν οι εξελίξεις παραμένουν διαχειρίσιμες ή αν διαμορφώνεται ένα νέο πλαίσιο προκλήσεων για την τουριστική χρονιά.
Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι ο τουρισμός λειτουργεί σαν ευαίσθητος σεισμογράφος, καταγράφει δηλαδή άμεσα τους κραδασμούς της γεωπολιτικής, αλλά επανέρχεται γρήγορα όταν αποκαθίσταται η αίσθηση ασφάλειας. Μέχρι τότε, η αγορά παραμένει σε εγρήγορση, με στρατηγική ψυχραιμία και προσαρμοστικότητα.
Κώστας Χαλκιαδάκης
