Για την κοινωνία της Ρόδου, ο Πανορμίτης της Σύμης δεν είναι απλώς ένας γειτονικός θρησκευτικός προορισμός, αλλά ένας αναπόσπαστος πνευματικός πνεύμονας και ο δικός της, δικός μας προστάτης. Πλήθος πιστών συρρέει και φέτος από κάθε γωνιά της Ρόδου και όχι μόνο στον Πανορμίτη της Σύμης, ανανεώνοντας έναν ιστορικό δεσμό πίστης, παράδοσης και κοινής δωδεκανησιακής ταυτότηταςμε την κίνηση στα λιμάνια του νησιού μας να κορυφώνεται ενόψει της μεγάλης εορτής των Ταξιαρχών, εκατοντάδες συμπολίτες μας επιβιβάζονται στα πλοία της γραμμής και στα τουριστικά σκάφη, μετατρέποντας το θαλάσσιο πέρασμα σε μια ζωντανή γέφυρα κατάνυξης.
Στο νοτιοδυτικό άκρο της Σύμης, εκεί που το Αιγαίο αγκαλιάζει έναν απάνεμο, κυκλικό κόλπο, ορθώνεται η Ιερά Μονή του Ταξιάρχη Μιχαήλ του Πανορμίτη, ένα από τα σημαντικότερα προσκυνήματα της Ορθοδοξίας. Το επιβλητικό καμπαναριό του, μπαρόκ αρχιτεκτονικής, λειτουργεί ως φάρος ιστορίας, πίστης και παράδοσης, προσελκύοντας κάθε χρόνο χιλιάδες πιστούς και περιηγητές που αναζητούν την εσωτερική γαλήνη.
Η Ζωντανή Παράδοση των «Ταμάτων στο Μπουκάλι»
Το πιο συγκλονιστικό στοιχείο της Μονής, που καταγράφεται αδιάλειπτα στο πέρασμα των αιώνων, είναι το μεταφυσικό ταξίδι των ταμάτων. Σύμφωνα με τη λαϊκή παράδοση και τις μαρτυρίες των μοναχών, οι πιστοί που αδυνατούν να επισκεφθούν το νησί, ρίχνουν στη θάλασσα μπουκάλια ή μικρά κιβώτια με τα αιτήματά τους, λάδι, θυμίαμα ή κεριά. Τα κύματα, με έναν τρόπο που ξεπερνά τη λογική, οδηγούν τα αφιερώματα αυτά απευθείας στον προστατευμένο όρμο του Πανορμίτη. Στο σκευοφυλάκιο της μονής φυλάσσονται εκατοντάδες τέτοια αντικείμενα, ταξιδεμένα από κάθε γωνιά της Γης, αποτελώντας αδιάψευστα τεκμήρια μιας ζωντανής, πηγαίας πίστης.
Ιστορία, Αρχιτεκτονική και Πολιτιστικός Πλούτος
Η σημερινή μορφή του μοναστηριακού συγκροτήματος χρονολογείται από τον 18ο αιώνα (γύρω στο 1783), αν και οι ρίζες του βυθίζονται στα βυζαντινά χρόνια. Μπαίνοντας στον προαύλιο χώρο, στρωμένο με το παραδοσιακό ροδίτικο βοτσαλωτό («χοχλάκι»), ο επισκέπτης έρχεται αντιμέτωπος με το μεγαλείο του καθολικού:
- Η Θαυματουργή Εικόνα: Στο εσωτερικό του ναού δεσπόζει η υπερμεγέθης, ολόσωμη εικόνα του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, πλήρως επενδυμένη με ασήμι και χρυσό, φιλοτεχνημένη από τον τεχνίτη Ιωάννη Πελοποννήσιο.
- Το Τέμπλο: Ένα αριστουργηματικό έργο ξυλογλυπτικής, πλούσια διακοσμημένο, που αιχμαλωτίζει το βλέμμα με τις λεπτομέρειές του.
- Τα Μουσεία: Η μονή στεγάζει δύο εξαιρετικά μουσεία – ένα Εκκλησιαστικής Τέχνης με σπάνια χειρόγραφα, εικόνες και άμφια, και ένα Λαογραφικό, που αποτυπώνει την καθημερινή ζωή, τη ναυτιλία και τη σπογγαλιεία στη Σύμη.
Η Μεγάλη Γιορτή του Αιγαίου
Κάθε χρόνο, στις 8 Νοεμβρίου (Σύναξη των Αρχαγγέλων) αλλά και την Πεντηκοστή, ο Πανορμίτης μετατρέπεται στο επίκεντρο του νησιωτικού ελληνισμού. Το λιμάνι γεμίζει με πλοία της γραμμής και ιδιωτικά σκάφη, ενώ η ατμόσφαιρα δονείται από τις καμπάνες, τις ψαλμωδίες και τις μυρωδιές από το λιβάνι και τη θάλασσα. Είναι μια εμπειρία που συνδυάζει τη θρησκευτική κατάνυξη με τη μοναδική αιγαιοπελαγίτικη φιλοξενία, αφήνοντας ανεξίτηλο το αποτύπωμά της σε όποιον βρεθεί εκεί.
